Đề Đọc hiểu truyện Văn tế thập loài chúng sinh nằm trong bộ Đề Kiểm tra cuối Học kì 1 môn Văn lớp 8 Trường THCS Ngọc Chiến. Đề đọc hiểu bám sát chương trình học, có đáp án và thang chấm điểm chi tiết kèm theo ở bản word
Đọc văn bản sau và thực hiện yêu cầu:
(Dẫn tác phẩm)
VĂN TẾ THẬP LOẠI CHÚNG SINH
(Văn chiêu hồn)
-Nguyễn Du-
(…)
(1) Cũng có kẻ vào sông ra bể,
Cánh buồm mây chạy xế gió đông
Gặp cơn giông tố giữa dòng,
Đem thân vùi rấp vào lòng kình nghê.
(2) Cũng có kẻ đi về buôn bán,
Đòn gánh tre chín dạn hai vai,
Gặp cơn mưa nắng giữa trời,
Hồn đường phách sá lạc loài nơi nao?
(3) Cũng có kẻ mắc vào khoá lính,
Bỏ cửa nhà đi gánh việc quan,
Nước khe cơm ống gian nan,
Dãi dầu nghìn dặm lầm than một đời.
(4) Buổi chiến trận mạng người như rác,Phận đã đành đạn lạc tên rơi.
Lập loè ngọn lửa ma trơi,
Tiếng oan văng vẳng tối trời càng thương.
(5) Cũng có kẻ nhỡ nhàng một kiếp,
Liều tuổi xanh buôn nguyệt bán hoa,
Ngẩn ngơ khi trở về già,
Đâu chồng con tá biết là cậy ai?
(6) Sống đã chịu một đời phiền não
Thác lại nhờ hớp cháo lá đa,
Đau đớn thay phận đàn bà,
Kiếp sinh ra thế biết là tại đâu?
(7) Cũng có kẻ nằm cầu gối đất,
Dõi tháng ngày hành khất ngược xuôi,
Thương thay cũng một kiếp người,
Sống nhờ hàng xứ, chết vùi đường quan!
(8) Cũng có kẻ mắc oan tù rạc
Gửi mình vào chiếu rách một manh.
Nắm xương chôn rấp góc thành,
Kiếp nào cởi được oan tình ấy đi?
(9) Kìa những đứa tiểu nhi tấm bé,
Lỗi giờ sinh lìa mẹ lìa cha.
Lấy ai bồng bế vào ra,
U ơ tiếng khóc thiết tha nỗi lòng.(10) Kìa những kẻ chìm sông lạc suối,
Cũng có người sẩy cối sa cây,
Có người leo giếng đứt dây,
Người trôi nước lũ kẻ lây lửa thành.
(11) Người thì mắc sơn tinh thuỷ quáiNgười thì sa nanh sói ngà voi,
Có người hay đẻ không nuôi,
Có người sa sẩy, có người khốn thương…(Trích “Văn tế thập loại chúng sinh”- Thơ văn Nguyễn Du)
VÀI NÉT VỀ TÁC PHẨM “VĂN TẾ THẬP LOẠI CHÚNG SINH”- còn gọi là “VĂN CHIÊU HỒN” của đại thi hào Nguyễn Du
“Văn tế thập loại chúng sinh” hay còn gọi là “Văn chiêu hồn”, hiện chưa rõ thời điểm sáng tác. Trong văn bản do Đàm Quang Thiện hiệu chú có dẫn lại ý của ông Trần Thanh Mại trên “Đông Dương tuần báo năm 1939, thì Nguyễn Du viết bài này sau một mùa dịch khủng khiếp làm hàng triệu người chết. Còn GS Hoàng Xuân Hãn lại cho rằng, có lẽ Nguyễn Du viết tác phẩm này khi ông còn làm cai bạ ở Quảng Bình (1802-1812)
Tác phẩm được viết theo thể song thất lục bát , gồm 184 câu thơ chữ Nôm, được chia làm 4 phần:
– Phần 1 (20 câu đầu): tả cảnh một chiều thu tháng 7, mưa dầm buồn bã, khiến nhà thơ chạnh lòng thương nhớ đến các chúng sinh đang lạnh lẽo, bơ vơ nơi cõi âm mà lập đàn cầu siêu.
– Phần 2 (116 câu): nêu rõ tên và nguyên nhân thiệt mạng của 10 (ước lệ) loại người trong xã hội.
– Phần 3 (20 câu tiếp theo): miêu tả cảnh sống thê lương của các cô hồn.
– Phần 4 (28 câu cuối): Lời thỉnh cầu phép màu nhiệm giúp cho họ được giải thoát.
Đoạn trích (ngữ liệu trong đề bài) thuộc phần 2, nêu rõ tên và nguyên nhân thiệt mạng của 10 loại cô hồn.
III. MỘT VÀI CHÚ THÍCH
- Vào sông ra bể: đi đó đi đây, ở nơi nguy hiểm, sóng gió
- Vào khoá lính: phải đi lính
- Buôn nguyệt bán hoa: sa cơ, thất thế, sa vào cảnh đường cùng, làm nghề buôn phấn bán hương.
- Nằm cầu gối đất, hành khất: những người nghèo khó, sống bằng cách ăn xin, nhờ vào sự bố thí của thiên hạ.
- Tiểu nhi: đứa trẻ sơ sinh
- Chìm sông lạc suối, sẩy cối sa cây, leo giếng đứt dây: gặp tai nạn bất ngờ…
Câu 1:Văn bản trên được viết theo thể thơ nào?
Câu 2: Nội dung chính của văn bản trên là gì?
Câu 3: Đối tượng được nhắc đến trong văn bản trên là những ai?
Câu 4: Họ (những người được nhắc đến ở câu hỏi số 3) là những người có số phận thế nào?
Câu 5: Cuộc sống và thân phận của loại người được nhắc đến ở khổ thơ 2,3,4 được tái hiện qua những từ ngữ, hình ảnh nào? Qua đó, em cảm nhận được gì về tình cảm của nhà thơ đối với những loại người ấy?
Câu 6: Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ trong những câu thơ sau:
Kìa những kẻ chìm sông lạc suối,
Cũng có người sẩy cối sa cây,
Có người leo giếng đứt dây,
Người trôi nước lũ kẻ lây lửa thành.
Câu 7: Nhận xét về ngôn ngữ và giọng điệu của văn bản trên?
Câu 8: Qua văn bản, em có suy nghĩ gì về tình cảm mà thi hào Nguyễn Du dành cho những kiếp người, hạng người, loại người trong xã hội lúc bấy giờ? (viết khoảng 10-12 dòng)
Tải về toàn bộ đề thi bản word:

